Veilig online, bestaat dat?

Veilig online, bestaat dat?

Omdat ik een beetje achterloop, aandacht voor het nieuws van februari. Een artikel in Trouw stond nog op mijn wensenlijstje om te verwerken tot een blog. In dit artikel lees je meer over de onlineactiviteiten van kinderen en wat je als ouder kunt doen. Maar bestaat er zoiets als veilig online?

Ik weet nog goed die avond dat zoonlief huilend naar beneden kwam. Hij werd wakker van een nachtmerrie, omdat hij eerder op die dag een filmpje bekeken had dat hem toch wel angst bezorgde. Nu moeten we in het geval van mijn zoon voorzichtig zijn. We hebben het over een kind dat bij het zien van Bambi, de eerste keer, al vroeg of er iets anders op mocht. Het was nét iets te spannend allemaal. In dit geval was het een bespreking van een videospelletje dat hem angst bezorgde.

Het is helemaal anders dan “vroeger.” Vroeger had je geen filmpjes waarbij het beeld in twee of meer delen was gesplitst en waar je een of andere hippe meid of jongen een videogame hoorde bespreken. Maar goed, we hadden “vroeger” wel meer dingen niet. Dat is overigens een heel ander onderwerp, wat mij meteen doet beseffen: Ik ben oud.

Terug naar het nu. De onlineactiviteiten van je kroost. Zet het idee overboord dat je alles kunt controleren. Dat gaat niet. Er zijn altijd momenten waarop ook jij die aandacht niet kunt geven. Dat maakt niet uit. Zorg ervoor dat je weet wat ze doen en wanneer ze dit doen. Soms zal het voorkomen dat er iets niet goed zal gaan. Vallen en opstaan, dat is het. Moet je hierdoor meteen een verbod instellen? Nee, ik denk het niet. Toch hoeft de vrijheid niet al te groot te zijn. Belangrijk is dat je dingen bespreekbaar maakt. Leg uit waarom je bepaalde dingen wel of bepaalde dingen niet wilt hebben.

Het is een grote nachtmerrie voor ouders om erachter te moeten komen dat de onlineactiviteiten van hun kroost niet zo “leuk” zijn. Denk bijvoorbeeld eens aan de chatgroepen op WhatsApp. Wie denkt dat dit alleen voor ouders is bedoeld om zo een “klassen app” te hebben, denk nog maar een keer. In die groepen kan het voorkomen dat kinderen elkaar gaan pesten. Wat doe je dan? Het beste advies dat ik hierover ontving: pak de telefoon van je kind af, wanneer het gepest wordt. Confronteer het andere kind hier vervolgens mee via de ouders van dat kind. Zijn de pestkoppen zo “slim” geweest om de beledigende of kwetsende opmerkingen te verwijderen, dan is dat in ieder geval zichtbaar in de geschiedenis. Nee, je kunt de verwijderde berichten niet terughalen. Het kind dat deze heeft verwijderd, zal toch uitleg moeten geven waarom bepaalde teksten ineens verdwenen zijn. Wil je het nog beter doen: maak schermafdrukken.

Nu weet ik dat het artikel in Trouw voornamelijk gaat over tieners en hun onlineactiviteiten. Als vader van twee kinderen die wat jonger zijn (tien en zeven, bijna acht), leer ik ze nu al om goed op te letten. Een extra “prijs” in een spelletje klinkt misschien leuk, maar wat zit erachter? Een aankoop in een spelletje lijkt misschien leuk voor dat moment, maar ik stel altijd de vraag: Heb je er later echt nog wat aan? Vaak buig ik het dan om naar een optie om te sparen voor iets dat “echt” is. Speelgoed bijvoorbeeld.

En wanneer het mij niet bevalt wat er online voorvalt, dan ben ik ook streng. Dan ligt de door mij ooit gebruikte smartphone gewoon op de kast.

Hoe doe je dat met het “volgen” van je kinderen, zoals uitgelegd wordt in het artikel? Volgen is niet hetzelfde als spioneren. Het zorgt ervoor dat je weet wat er gaande is, ook in de digitale wereld. Zolang het kinderen zijn, is sturing noodzakelijk. Als ouder kun je bepaalde situaties soms beter inschatten. Zelf heb ik er nooit gebruik van gemaakt, dat volgen. Omdat het niet nodig is. Onze kinderen weten waar en wanneer ze de telefoon mogen gebruiken. Wat wel uitgeschakeld is, wanneer mogelijk: de chatfuncties. We hebben uitgelegd dat er sommige mensen zijn die het leuk vinden om anderen te misleiden. Waarom ze dat doen, dat hebben we vooralsnog niet verduidelijkt. Dat is een stukje van de waarheid waarvoor ik mijn kinderen vooralsnog wil beschermen. Daar gaat het nu allemaal om: bescherming bieden, maar geen angst aanpraten. We kunnen er niet omheen: kinderen zijn nu eenmaal “meer digitaal” dan dat ze pakweg twintig jaar geleden waren. Tenzij je was zoals mij: op mijn zesde een Commodore 16, later een Toshiba. Maar goed, toen was ik nog niet online.

In die periode draaide het allemaal om een computer die nergens mee verbonden was. Niet helemaal, want de Commodore 16 had een tapestreamer. Een apparaat waarmee je op een cassettebandje zelf “geschreven” programma’s kon opslaan én waarmee je kon opnemen. Bijvoorbeeld van de radio. Wanneer er aan het einde van een uitzending een serie piepjes te horen was.

In die tijd was je blij dat je commando het onderstaande commando werkte (het is overigens een commando voor de Commodore 64):

1 GOSUB 1000:GOTO100             :rem 118 
2 PRINTCHR$(145)C$:FORJ=1TO400:NEXT:PRINT 
  ER$CHR$(145):RETURN             :rem 35
4 Zl=UN:ZZ=ED:RETURN             :rem 109
5 ZZ=ZZ-LR:RETURN                :rem 191
6 POKEW1,VI+TU:RETURN            :rem 142
7 POKEWI,VI+FR:RETURN            :rem 126
8 POKEW1,Vl+SX:RETURN            :rem 146
9 PF=PF+UN:IFPF>FFTHENPF=FF       :rem 39
10 RETURN                         :rem 65
11 PF=PF-UN:IFPF<UNTHENPF=UN     :rem 126
12 RETURN                         :rem 67
13 Z1=ZR:FORZZ=BGTOEDSTEPLR      :rem 121 
14 IFPEEK(Z)=NNTHENPOKEWI,VI:GOTO16
                                  :rem 16
15 ONPEEK(Z)GOSUB10,10,6,4,8,7   :rem 202
16 ONPEEK(Y)GOSUB9,11,10,5         :rem 8 
17 POKEHI,ZZ:POKEH3,PF:POKEBF,ZR:NEXT:IFZ 
   1=UNTHEN19                    :rem 165
18 GOTO13                          :rem 6 
19 POKEH1,ZR:POKEH3,ZR:POKEW1,ZR:POKEW3,Z 
   R:POKE198,ZR                   :rem 29 
100 PRINTFL$;:INPUTFF$           :rem 137 
110 IFFF$<>"R"ANDFF$<>"F"THENFF$="":GOSUB
    2:GOTO100                    :rem 184 
120 PRINTUL$FF$:PRINTCV$;:INPUTVV$
                                 :rem 238
130 IFVV$<>"T"ANDVV$<>"S"ANDVV$<>"P"ANDVV 
    $<>"N"THENGOSUB2:GOTO120       :rem 0 
140 FORJ=1TO4:IFVV$=VL$(J)THENVI=VC(J) 
                                 :rem 105 
150 NEXT                         :rem 213 
160 PRINTUL$VV$:PRINTPV$;:INPUTVW$:rem 32 
170 IFVW$<>"T"ANDVW$<>"S"ANDVW$<>"P"ANDVW
    $<>"N"THENGOSUB2:GOTO160      :rem 12 
180 FORJ=1TO4:IFVW$=VL$(J)THENV3=VC(J) 
                                 :rem 112 
190 NEXT                         :rem 217 
200 PRINTUL$VW$:PRINTNF$;:INPUTYS$ :rem 9 
210 IFYS$<>"Y"ANDYS$<>"N"THENGOSUB2:GOTO2 
    00                           :rem 158
220 IF YS$="N"THENV3=V3-UN        :rem 16 
230 PRINTUL$YS$:PRINTPF$;:INPUTPF:rem 211 
240 IFPF<UNORPF>FFTHENGOSUB2:GOTO230
                                 :rem 132
250 PRINTNL$PF:PRINTBG$;:INPUTBG :rem 122 
260 IFBG<ZRORBG>FFTHENGOSUB2:GOTO250 
                                 :rem 119 
270 PRINTNL$BG:PRINTED$;:INPUTED :rem 111 
280 IFED<ZRORBG=EDORED>FFTHENGOSUB2:GOTO2 
    70                           :rem 107 
290 IFFF$="R"ANDED<BGTHENGOSUB2:GOTO270 
                                 :rem 187 
300 IFFF$="F"ANDED>BGTHENGOSUB2:GOTO270 
                                 :rem 169 
310 PRINTNL$ED:PRINTLR$;:INPUTLR :rem 148 
320 IFLR<=ZRORLR>FFTHENGOSUB2:GOTO310 
                                 :rem 216 
330 IFFF$="R"ANDLR>ED-BGTHENGOSUR2:GOTO31
    0                            :rem 126 
340 IFFF$="F"ANDLR>BG-EDTHENGOSUB2:GOTO31 
    0                            :rem 115
350 IFFF$="F"THENLR=-LR          :rem 115 
360 PRINTUL$ABS(LR):PRINTCHR$(158)A$:PRIN 
    TB$:PRINTF$:PRINTCHR$(158)A$  :rem 63
370 POKEH3,PF:POKEWI,VI:POKEW3,V3 :rem 82 
380 GOTO13                        :rem 56 
999 REM INITIALIZE               :rem 129 
1000 PRINTCHR$(147)CHR$(5)CHR$(142):POKE5 
     3281,0:POKE53280,0:Z=197:BF=198:Y=65
     3                           :rem 188 
1010 POKE657,128:POKE788,52:S=54272:VM=S+ 
     24:FORJ=STOVM:POKEJ,0:NEXT  :rem 146 
1020 FORJ=STOVM:READQ:POKEJ,Q:NEXT:rem 26 
1025 FF$="R":BG=5:ED=125:LR=2:VV$="T":VW$
     ="T":PF=11:YS$="N"          :rem 102 
1030 ZR=O:UN=1:TU=2:FR=4:SX=6:NN=64:FF=25 
     5:Hl=S+1:Wl=S+4:H3=S+15:W3=S+18 
                                  :rem 63 
1040 R$=CHR$(18)                  :rem 51
1050 A$=R$+"{37 SPACES}"          :rem 77 
1060 PRINTA$                     :rem 185 
1070 PRINTR$"{4 SPACES}SOUND MODULATION D 
     EMONSTRATOR{4 SPACES}"       :rem 54 
1080 PRINTA$                     :rem 187 
1090 B$=R$+CHR$(158)+" F7=SYNCH F5=RING F 
     3=BOTH Fl=RESTART "+CHR$(159)
                                 :rem 108 
1095 F$=R$+CHR$(158)+" CTRL=PAUSE COM=FRE 
     Q DN SHFT=FREQ UP "+CHR$(159)
                                 :rem 163 
1100 C$=CHR$(158)+"{31 SPACES}"+R$+"ERROR 
      "+CHR$(159)                :rem 123 
1105 ER$="{8 LEFT}{5 SPACES}"    :rem 235 
1110 BL$=R$+CHR$(159)             :rem 68 
1115 UL$=CHR$(145):FORJ=1TO31:UL$=UL$+CHR 
     $(29):NEXT:UL$=UL$+"{2 SPACES}" 
                                 :rem 104 
1118 NL$=UL$+CHR$(157)           :rem 165 
1120 FL$=BL$+" RISING OR FALLING TONE? (R
     ,F) "+CHR$(146)             :rem 228 
1130 BG$=BL$+" STARTING FREQUENCY
     {4 SPACES}(0-255) "+CHR$(146):rem 80 
1140 ED$=BL$+" ENDING FREQUENCY{6 SPACES) 
     (0-255) "+CHR$(146)         :rem 154 
1150 LR$=BL$+" LOOP RATE{13 SPACES}(1-255
     ) "+CHR$(146)               :rem 176 
1160 CV$=BL$+" CARRIER WAVEFORM{4 SPACES}
     (T,S,P,N) "+CHR$(146)       :rem 132 
1170 PV$=BL$+" PROGRAM WAVEFORM{4 SPACES}
     (T,S,P,N) "+CHR$(146)       :rem 162 
1180 PF$=BL$+" PROGRAM FREQUENCY
     {5 SPACES}(1-255) "+CHR$(146):rem 15 
1190 NF$=BL$+" HEAR PROGRAM VOICE?
     {5 SPACES}(Y,N) "+CHR$(146)  :rem 10 
1200 FORJ=1TO4:READQ:VC(J)=Q:NEXT :rem 85 
1210 FORJ=1TO4:READQ$:VL$(J)=Q$:NEXT
                                 :rem 203 
1300 RETURN                      :rem 164 
2000 DATA 5,0,128,7,0,15,240:REMVOICE1 
                                  :rem 12 
2010 DATA 0,0,0,0,0,0,0:REMVOICE2:rem 251 
2020 DATA 5,0,128,7,0,15,240:REMVOICE3 
                                  :rem 16 
2030 DATA 0,0,0,15:REMFILTERS,VOLUME 
                                 :rem 148 
2040 DATA 17,33,65,129:REMWAVEFORMS
                                  :rem 17
2050 DATA T,S,P,N                :rem 170

 

Wanneer je dan een programma geschreven had van een paar duizend regels en je de cursor een plaatsje zag opschuiven, was je natuurlijk Koning. Tenzij je die verschrikkelijke Syntax Error-melding zag verschijnen.

Maar goed, dat was de Commodore. Nu is het de smartphone, tablet of pc. Een heel andere kwestie. Met hele andere aandachtspunten.

Lees het volledige artikel via Trouw.nl.

Ik ga nu even shoppen. Geraniums, ik voel mij ineens oud.

Bron afbeelding: Pixabay / pixel2013

Volgen

Harm Jagerman

Trotse eigenaar van een website over zijn leven als fotograferende en schrijvende huisvader. Vader van twee kinderen.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.

%d bloggers liken dit: